به گزارش ایرتانیوز، بحران آب، چالشی جهانی و فزاینده است که بقای انسان، توسعه اقتصادی و سلامت اکوسیستمها را در سراسر جهان تهدید میکند. این معضل، خود را در اشکال مختلفی از جمله کمبود فیزیکی آب، خشکسالیهای مکرر و تشدید رقابت بر سر منابع آبی نشان میدهد.
در کشوری چون ایران، با اقلیم خشک و نیمهخشک، این بحران ابعاد جدیتری به خود گرفته است؛ به گونهای که سرانه منابع آب تجدیدپذیر در ایران به مراتب پایینتر از میانگین جهانی قرار دارد و طبق آخرین آمارها، ورودی آب به سدهای کشور در سال آبی جاری با کاهش قابل توجه ۴۲ درصدی نسبت به سال ۱۴۰۳ مواجه بوده و حجم ذخایر آبی سدها تنها ۳۸ درصد ظرفیت مخازن را پر کرده است. این وضعیت، تنها بخشی از واقعیت تلخ کمبود آب است که ریشه در عواملی چون تغییرات اقلیمی، مدیریت ناکارآمد منابع آبی، افزایش تقاضا ناشی از رشد جمعیت، کشاورزی ناپایدار، و برداشت بیرویه از سفرههای آب زیرزمینی دارد.
پیامدهای این بحران صرفاً به کمبود آب آشامیدنی محدود نمیشود؛ بلکه امنیت غذایی را به طور جدی به مخاطره میاندازد، توسعه اقتصادی را کند میسازد، تنشهای اجتماعی و سیاسی را بر سر منابع آبی تشدید میکند و اثرات مخرب تغییرات اقلیمی را تسریع میبخشد.
در ایران نیز مصرف بیرویه، مدیریت نادرست و تغییرات اقلیمی این بحران را به مرحله خطرناکی رسانده است. برخی حقایق وضعیت بحران آب در ایران نشان می دهد که «سرانه مصرف آب در ایران بالاتر از میانگین جهانی است»، «حدود ۸۰ درصد منابع آب زیرزمینی در ایران مصرف شده است»، «برخی از استانهای کشور با تنش شدید آبی مواجه هستند، از جمله اصفهان، یزد، کرمان، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی» و «بحران دریاچه ارومیه و کاهش سطح آب سفرههای زیرزمینی از چالشهای مهم آبی ایران هستند».
بحران آب تنها محدود به ایران نیست و سازمان ملل متحد نیز به همه کشورها هشدار داد که کمبود آب به عاملی کلیدی در بروز ناامنی غذایی، افزایش درگیریها و تشدید پیامدهای زیستمحیطی تبدیل شده است.
این حقایق موجب شد تا هر ساله ۲۲ مارس (۲ فروردین) به عنوان «روز جهانی آب» نامگذاری شود. این روز توسط سازمان ملل برای افزایش آگاهی درباره بحران آب و ترویج مدیریت پایدار منابع آب تعیین شده است. هر سال یک شعار و موضوع خاص برای این روز انتخاب میشود.