به گزارش ایرتانیوز، مدیریت ترافیک در کلانشهرها با رشد سریع جمعیت و افزایش تعداد خودروها به یکی از پیچیده‌ترین مسائل مدیریت شهری تبدیل شده است. رویکردهای سنتی که صرفاً بر توسعه فیزیکی شبکه معابر و ساخت بزرگراه‌های جدید متکی بودند، امروزه با محدودیت‌های جدی مواجه‌اند و پاسخگوی نیازهای رو به رشد جابه‌جایی شهروندان نیستند. در مقابل، استقرار سامانه‌های هوشمند حمل و نقل به عنوان جایگزینی کارآمد، بر بهره‌برداری حداکثری از ظرفیت موجود معابر و مدیریت تقاضای سفر تمرکز دارد. این رویکرد با بهره‌گیری از داده‌های لحظه‌ای، تحلیل‌های رایانه‌ای و تجهیزات پایش هوشمند، سعی در ایجاد جریان یکنواخت و ایمن ترافیکی دارد.
اولین گام در استقرار سامانه‌های هوشمند، ایجاد شبکه گسترده‌ای از حسگرها و دوربین‌های نظارتی است که وضعیت تردد در تمامی شریان‌های اصلی و فرعی را به صورت لحظه‌ای پایش می‌کنند. این داده‌ها شامل حجم خودروها، سرعت حرکت، تراکم ترافیکی در تقاطع‌ها و شناسایی حوادث احتمالی است که به مرکز کنترل ترافیک مخابره می‌شود. تحلیل دقیق این داده‌ها به کارشناسان این امکان را می‌دهد که الگوهای ترافیکی را شناسایی کرده و ناهنجاری‌های موجود در شبکه معابر را پیش از تبدیل شدن به گره‌های کور ترافیکی، شناسایی و مدیریت کنند. این نگاه داده‌محور، دقت تصمیم‌گیری مدیران اجرایی را به شکل چشمگیری افزایش می‌دهد.
چراغ‌های راهنمایی با زمان‌بندی ثابت در بسیاری از موارد خود عاملی برای ایجاد ترافیک هستند. سامانه‌های نوین مدیریت ترافیک، با استفاده از الگوریتم‌های تطبیق‌پذیر، زمان‌بندی چراغ‌های راهنمایی را بر اساس وضعیت واقعی جریان ترافیک تغییر می‌دهند. این یعنی اگر در یک جهت از تقاطع حجم خودروها بیشتر باشد، چراغ راهنمایی به صورت خودکار زمان سبز طولانی‌تری اختصاص می‌دهد تا از تشکیل صف‌های طولانی جلوگیری شود. این هماهنگی میان چراغ‌های متوالی در یک محور اصلی، باعث ایجاد موج سبز می‌شود که به خودروها اجازه می‌دهد با سرعت مطمئن و بدون توقف‌های مکرر، مسیر را طی کنند.
یکی از مزایای اصلی هوشمندسازی، امکان اولویت‌دهی به حمل و نقل عمومی است. با مجهز کردن ناوگان اتوبوسرانی به سامانه‌های مکان‌یاب، مرکز کنترل ترافیک می‌تواند در تقاطع‌ها اولویت سبز را برای اتوبوس‌ها فعال کند تا زمان سفر مسافران کاهش یابد. همچنین از طریق تابلوهای پیام‌رسان متغیر و اپلیکیشن‌های موبایل، اطلاعات لحظه‌ای درباره ترافیک، وضعیت تصادفات و مسیرهای جایگزین به شهروندان منتقل می‌شود. این تعامل دوطرفه میان شبکه ترافیک و کاربران، باعث می‌شود تا انتخاب مسیرها آگاهانه‌تر انجام شود و بار ترافیکی به صورت متوازن در شبکه پخش گردد که این خود مانع از تمرکز ترافیک در نقاط خاص می‌شود.
مدیریت هوشمند تنها به کنترل جریان خودروها محدود نمی‌شود، بلکه شامل مدیریت تقاضای سفر نیز است. با تحلیل الگوهای حرکتی شهروندان و شناسایی سفرهای غیرضروری یا قابل جایگزینی، می‌توان برنامه‌های کلان شهری را به سمتی هدایت کرد که نیاز به استفاده از خودروی شخصی کاهش یابد. این شامل اطلاع‌رسانی دقیق درباره زمان رسیدن وسایل حمل و نقل عمومی، تسهیل جابه‌جایی میان‌وجهی میان مترو و اتوبوس و اجرای سیاست‌های تشویقی برای استفاده از مسیرهای پیاده و دوچرخه است. هوشمندسازی زیرساخت‌ها، بستر اصلی برای اجرای موفقیت‌آمیز این سیاست‌های مدیریت تقاضا به شمار می‌رود.
توسعه سامانه‌های هوشمند حمل و نقل در کلانشهرها، گامی ضروری برای ارتقای کیفیت زندگی شهری و کاهش هزینه‌های پنهان ترافیک است. این فناوری‌ها با افزایش بهره‌وری شبکه معابر، کاهش مصرف سوخت، کاهش آلودگی هوا و بهبود ایمنی تردد، تاثیر مستقیم و مثبت بر عملکرد مدیریت شهری دارند. آینده مدیریت ترافیک در گرو همگرایی میان فناوری‌های نوین، زیرساخت‌های پایدار و مشارکت فعال شهروندان است. با استقرار نظام‌های مدیریت هوشمند، کلانشهرها می‌توانند با چالش‌های تردد مقابله کرده و فضای عمومی را از سیطره خودروهای شخصی خارج نموده و به سوی شهر انسان‌محور حرکت کنند.