به گزارش ایرتا نیوز، همزمان با تثبیت آتشبس در منطقه و گشایش نسبی ترافیک نفتی در تنگه هرمز، ترکیه خود را با موج تازهای از افزایش هزینههای انرژی روبهرو میبیند که پیامدهای آن مستقیماً بر زندگی روزمره شهروندان تأثیر گذاشته است.
از چهارم آوریل ۲۰۲۶، تعرفه جدید برق در ترکیه برای بخش خانگی ۲۵ درصد افزایش یافته و شرکت ملی گاز «بوتاش» نیز قیمت گاز طبیعی مشترکان خانگی را به همان نسبت بالا برده است.
این افزایشها بخشهای مختلف را به درجاتی شامل شده: برق بخش خدمات عمومی و خصوصی ۱۷.۵ درصد، برق صنعتی ۵.۸ درصد، گاز صنعتی ۱۸.۶۱ درصد و گاز نیروگاهها ۱۹.۴۲ درصد گران شده است.
هیئت تنظیم بازار انرژی ترکیه علت این افزایش را بالا رفتن هزینههای تولید و توزیع برق اعلام کرده است. این جهش در حالی رخ میدهد که نرخ تورم سالانه ترکیه در مارس ۲۰۲۶ به ۳۰.۸۷ درصد رسیده و عمدتاً ناشی از گرانی مواد غذایی و حملونقل است. وزیر انرژی ترکیه پیشتر هشدار داده بود که هر یک دلار افزایش قیمت نفت خام، هزینه انرژی این کشور را ۴۰۰ میلیون دلار بالا میبرد.
تأثیر غیرمستقیم تحولات تنگه هرمز
کارشناسان اقتصادی تأکید میکنند که افزایش اخیر قیمت انرژی در ترکیه بیارتباط با تحولات ژئوپلیتیک منطقه نیست. جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و گسترش دامنه آن به تنگه هرمز یکی از مهمترین شریانهای تأمین نفت جهان باعث موج صعودی شدید قیمتهای جهانی انرژی در سال ۲۰۲۶ شده است. این موضوع مستقیماً روی فاکتورهای وارداتی ترکیه که وابستگی بالایی به گاز و نفت خارجی دارد، اثر گذاشته است.
ترکیه جزو بزرگترین واردکنندگان گاز در اروپاست و در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۶ میلیارد مترمکعب گاز وارداتی صرف تولید برق کرده است. قبض انرژی این کشور در همان سال به حدود ۶۲ میلیارد دلار رسید و با افزایش تنشها در هرمز، قیمت گازوئیل در ترکیه به حدود ۸۰ لیر (۱.۸۰ دلار) در هر لیتر رسیده است.
فشار مضاعف بر خانوارهای ترکیهای
بر اساس تعرفه جدید، قبض برق یک خانواده چهارنفره با مصرف ۲۵۰ کیلوواتساعت در ماه از ۸۰۰ لیر (حدود ۱۸ دلار) عبور کرده است. شهروندان ترکیهای از افزایش ناگهانی هزینهها ابراز نگرانی میکنند.
«احمد کلیچ»، کارمند دولت ۴۰ ساله، میگوید: «پیش از این مبلغ تقریباً ثابتی برای سوخت اختصاص میدادم، اما اکنون هزینه هر هفته تغییر میکند. رفتوآمد روزانه به محل کار نیاز به محاسبه قبلی دارد. حتی وقتی از ماشین استفاده نمیکنم، افزایش قیمت کالاها در بازار را به دلیل بالا رفتن هزینه حملونقل احساس میکنم.»
«فاطمه کایا»، مادر دو فرزند، نیز میگوید: «مجبوریم مصرف روزانه را بازبینی کنیم. ماشین لباسشویی را در ساعات خاصی روشن میکنیم و از وسایل غیرضروری استفاده نمیکنیم. دیگر احساس امنیت مالی نداریم.»
کارشناسان معتقدند ترکیه باید به سمت منابع داخلی انرژی مانند گاز دریای سیاه و انرژی هستهای حرکت کند. همچنین پیشنهاد میشود حمایت از اقشار کمدرآمد به جای یارانه همگانی، به صورت هدفمند و از طریق کارتهای اعتباری انرژی انجام شود.